نمای بی هویت ،شهر را بی هویت می کند
نمای هر ساختمان در شکلدهی به مجموعه شهری که در آن حضور دارد، موثر است. اگر به نمای یک ساختمان بدون در نظر گرفتن نمای دیگر ساختمانهای شهر توجه شود، همگونی نمای شهری در مجموع از بین میرود. به نقل از پایگاه اطلاع رسانی شهرسازی و معماری، بررسی آماری نشان دهنده این موضوع است که در هر سال ۵۰ میلیون نفر به جمعیت شهر نشین کشورهای در حال توسعه اضافه میشود.
در ایران نیز شهر نشینی طی دهههای گذشته با شتاب فزاینده ای گسترش یافته و همچنان این روند ادامه دارد. رشد سریع جمعیت و گرایش مردم به شهر نشینی، تقاضای فزایندهای را برای تهیه مسکن به دنبال داشته که این موضوع در پی خود مشکلات عدیده ای در زمینه توسعه شهری بوجود آورده است. ناتوانی در پاسخگویی مطلوب و مناسب به این مساله، وضعیت نا مطلوبی را به صورت بی مسکنی، بد مسکنی و تنگ مسکنی برای بسیاری از اقشار جامعه به همراه آورده است.
مسکن به عنوان یکی از نیازهای نخستین بشر، ابتدایی ترین سوالی بوده که انسان سعی در یافتن پاسخی مناسب و معقول برای آن بوده است، اما همیشه در برنامه ریزیهای ملی به مسکن نه به عنوان محلی برای آسایش ساکنان در ابعاد عینی و ذهنی، بلکه به عنوان یک مشکل اقتصادی و فقط از این بعد بر خورد شده است.
سازندگان و تولیدکنندگان مسکن آزاد بهدلیل اینکه بهدنبال فروش سریع و بازگشت سرمایه خود هستند، سعی در هر چه بیشتر مطرح کردن خود در محله مسکونی و نمایشی متمایز از بنای خود دارند و به همین دلیل یکی از دلایل عمده ناهماهنگی نمای ساختمانها در سطح شهر هستند.
در رابطه با مسکن تعاونی شرایط بدتری وجود دارد. به دلیل وضعیت مالی ضعیف سازندگان و اینکه ساکنان و مالکان بهدنبال فروش ساختمان نیستند، بدون انجام عملیات پایانی نظیر نماسازی مورد استفاده قرار می گیرند و یا با کمترین هزینه و بدون طراحی نما، حجم و کالبد ساختمان رها میشود. البته در سالهای اخیر در شهر تهران هیچ ساختمانی بدون نماسازی نبوده است، لیکن این مساله در شهرستانها همچنان انجام میشود.
چگونه به موضوع نما در معماری بیندیشیم؟
نما در لغت نامه دهخدا به معنای صورت ظاهری هر چیزی، آنچه که در معرض دید و برابر چشم است، آنچه از بیرون سوی دیده می شود، منظره خارجی بنا و عمارت، قسمت خارجی ساختمان و نماسازی، فن روسازی ساختمان و ساختن نمای عمارت است.
در سالهای اخیر پس از مطرح شدن دوباره اهمیت فضاهای عمومی و ارزش زندگی شهری، نما اهمیت دوباره ای یافته است. نما در عمل درون ساختمان را از بیرون و فضای خصوصی را از فضای عمومی جدا می کند. نما حاکی از موقعیت فرهنگی سازندگان ساختمان است و نشانگر میزان نظم طرح ساختمان، امکانات و ذوق تزیین و خانه آرایی طراح و مالک است. یک نما به مثابه معرفی وضعیت ساکنان ساختمان در بین عموم است. نما در واقع صورت ساختمان و بهترین بیان حالتی است که فرد طراح یا مالک از خود در برابر بیرون دارد. نماهای داخل ساختمان بیشتر جنبه خصوصی دارند، لیکن نماهایی که به سمت کوچه و بافت شهر باز میشوند، جنبه عمومی تر دارند.
بنابراین وجوه پشت و جلوی ساختمان از یک طرف دارای نمود اجتماعی و از طرف دیگر نمود مشخص ساکنان خود است بنابراین نمای هر ساختمان باید هم با فضای عمومی همبستگی داشته باشد و هم بتواند حجم داخلی ساختمان را بیان نماید.
نمای هر ساختمان موثر در مجموعه شهری است که در آن حضور دارد و این تاثیر را در بدنه خیابانها یا میدانها که در آن قرار گرفته است می گذارد. اگر به نمای ساختمان واحدی، بدون در نظر گرفتن نمای دیگر ساختمانها فکر شود، همگونی نمای شهری در کلیت از بین میرود.
تناقض بین جنبه شهری و بیان فردی نما در صورتی میتواند از بین رود که ساختمان جزیی از شهر در نظر گرفته شود و ارتباطات آن با محیط اطراف چند جانبه باشد. نمای رو به کوچه و خیابان باید تابع عوامل همبستگی بین نماهای اطراف باشد. اما در عین حال بر اساس ترکیبی از اجزا مختلف بر حسب عملکرد، ابعاد و مصالحشان شخصیت خاص خود را دارد.
نما در واقع یک سطح صاف و تخت نیست بلکه آن سطح انتقالی بین فضای داخل و خارج است که با عقب نشستگی و پیش آمدگی، تراس و غیره با فضای داخل مسکن ارتباط پیدا میکند.
برای اینکه نمای ساختمان حریم خصوصی ساکنان خود را حفظ کند باید نسبت به خیابان بستهتر و محفوظتر باشد.
نمای ساختمان باید بهدنبال خلق یک کلیت هماهنگ بهوسیله تناسب خوب پنجره ها، بازشوهای در، سایبان و محدوده سقفها، سازه عمودی و افقی، مصالح، رنگ، عناصر تزیینی و... باشد. پنجرهها همواره با دیگر عناصر دیوار، سطوح باز و بسته، تیره وروشن، صاف و ناهموار را بوجود می آورند. به علت تکرار دوره ای پنجره ها، در ساختمانهای چند طبقه، نظم کاملی به چشم میخورد. اما گاه بهعلت افزایش نور در طبقات بالاتر کاهش داده میشود و این نظم آهنگ خود را از دست میدهد.
جداسازی عناصر افقی و عمودی تاثیر کلی در نما دارد. تناسبات عناصر ساختمان لازم است با کل ابعاد ساختمان مطابقت داشته باشد. برای مثال در ساختمانهای کوتاه عریض، ابعاد عرضی غالب خواهد بود. در ساختمانهای بلند عناصر باریک برتری خود رانشان میدهند. در و پنجره و نعل درگاهها تاثیر خاصی در نما میگذارند. ناودانها، سایه بانها، پیش آمدگیهای سقف و بالکنها ایجاد سایه های خاصی بر روی نما میکنند.
تفاوت سطح ها باید در نما مشخص باشد. برای مثال بین طبقه همکف، سایر طبقات و طبقه انتهایی باید یک تفاوت اساسی وجود داشته باشد. ترکیب کلی نما در واقع نظم در این تفاوتها است.
عناصر اصلی نما مثل پنجره، در، سطوح و محدوده پایانی سقف و غیره در شکل، رنگ، و مصالحشان با یکدیگر اختلاف دارند. این عناصر معناهای متفاوتی دارند. مثلا نمیتوان بالا و پایین پنجره و در را با هم همردیف کرد. اگر ارتفاع این بازشوها یکسان نباشد می توان از ضرایب مشترک و یا رنگهای یکسان استفاده نمود. نسبتهای هندسی نقش تعیین کننده ای در هماهنگ سازی ظاهر نما دارند. میتوان پنجره ها را در گروههای کوچکتر ترکیب شده که شکل مشخصی را ایجاد میکنند دسته بندی کرد. نماها می توانند از نظر مصالح نیز با یکدیگر متفاوت باشند.
مصالح نما در رنگ، شکل، زبری و خشنی نما تاثیر می گذارد. مصالح بومی نشان میدهد که نما مربوط به چه منطقه ای است.
ترکیب پنجره ها، ایوانها، درها و بهطور کلی بازشوها، همچنین بافت و جنس نما و کمپوزسیون آن در هر عصر متفاوت است و در عین حال در یک تداوم شهری تغییر میکند. طراح میتواند نما را به عالیترین حد ترکیب معماری برساند و یا آنرا تا حد یک سطح بدون طراحی و فکر رها کند.
در اعصار مختلف بازشوها به شکل مشابهی در سطح نما قرار میگیرند و تنوع در قرار گیری آنها تابع عوامل داخلی چون بزرگی ساختمان، عریض بودن آن و یا عوامل اقلیمی چون جهت قرارگیری و محل قرارگیری است. در پهنای دیوار نما تعبیه پنجره دو جداره، آفتابشکن، سایبان و ... نقش تنظیم کننده شرایط آب و هوایی فضاهای داخلی را خواهد داشت.
در دیوارهای باریک معاصر این عمل با جلو و عقب آمدن ساختمان انجام میشود. یکی از عوامل ضروری درهویت نما تعیین محدوده نما است. نمایی می تواند در طرح خود موفق باشد که به این سوالها پاسخ گوید. محدوده عمودی جانبی ساختمان کجاست؟ خط پایانی افقی ساختمانی چگونه است و مرز ساختمان در آسمان به چه شکل است؟ انتهای ساختمان چگونه به پایان میرسد؟ گوشههای ساختمان چه وضعی دارد؟ اگر ساختمان همسایه ای دارد ارتباط نمای ساختمان فعلی با نمای همسایه چگونه به پایان می رسد؟ گوشه های ساختمان چه وضعی دارد؟ اگر ساختمان همسایه دارد ارتباط نمای همسایه چگونه است و اگر در فضا قطع می شود این ارتباط چگونه است.
محدوده های افقی ساختمان عبارتند از نقطه اتصال به آسمان ( محدوده پایانی ساختمان) نقطه اتصال به زمین (محل نشستن ساختمان بر زمین) و پوشش ساختمان مثل بام و شیروانی. محدوده پایانی ساختمان باید معنای اتمام ساختمان را با خود داشته باشد و طبقه همکف ساختمان را با خود داشته باشد و طبقه همکف ساختمان باید مفهوم نشستن ساختمان بر زمین را برساند. طبقه همکف باید در محدوده قد افراد کشش لازم را بر عابر پیاده و بیننده ایجاد کند.
کنج یا گوشه نما در واقع محل برخورد دو نمای عمود بر هم است. کنج میتواند حالت عمود ۹۰ درجه، نیم دایره یا سه وجهی را داشته باشد و هر کدام می تواند تاثیرات متفاوتی را در نما بگذارد. در یک میدان یا چهارراه هماهنگی کنجهای ساختمان هایی که در چهار طرف آن قرار گرفته است می تواند در نمای شهری تاثیر زیبایی داشته باشد.
● نمای ساختمان خالق نمای شهری است :
نمای شهری از مجموعه نماهای مشرف به فضای عمومی بهدست می آید. این نماها از جهتی همگن و از جهتی ناهمگن هستند. میتوانند همگن باشند چون با استفاده از زبانی مشترک روی بدنه اجزا شهر اجرا می شوند و اما از آنجا که هر کدام از این فضاها به کمک این زبان، مقاصد و نیازهای خود را بیان میکند، ناهمگن هستند. در شهرهای ما زبان مشترکی بین نماها وجود ندارد. نه فرهنگ مشترکی برای بیان دارند، نه مصالح یکسانی بهکار گرفته اند و نه سبک مشخصی را دنبال میکنند.
در واقع هر یک از نماها در شهر نشانه وضعیت اقتصادی و اجتماعی سازنده و نحوه تفکر و نگرش او به مسایل مختلف است.
نمای شهری در واقع ترکیبی از اجزا متفاوت است که بر اساس اتفاقاتی که در خیابانها ومعابر میافتد شکل می گیرد.
این اجزا در صورت رعایت مسایلی که پیش از این نیز به آن پرداخته شد میتوانند با یکدیگر نقاط اشتراک جالبی داشته باشند که نمی توان وجود آنها را نفی کرد.
● عنُاصر پراهمیت درنما :
ورودی یکی از عناصر حایز اهمیت نما در ساختمان است که محل و اهمیت طراحی آن به شکل مستقیم نمایانگر نقش و عملکرد ساختمان است. در ورودی نشانه گذر از فضای عمومی خارجی به فضای خصوصی داخلی و یکی از مهم ترین عناصری است که میتوان به عنوان نشانه ساختمان از آن نام برد.
لیکن بهدلیل اهمیت اقتصادی که سطوح ساخته شده داخلی برای سازندگان دارند، اغلب ورودیها به فضاهای کم اهمیتی تنزل یافته اند. سرمایه گذاران ساختمانی هم فقط به رعایت ضوابط ضروری طراحی ساختمان بسنده میکنند.
بیشترین مشکل زمانی است که ورودی وسایل نقلیه به حیاط پارکینگ با ورودی خود ساختمان یکی شود. در این حالت فرد وارد شونده به ساختمان فقط یک راه باریک کنار دیوار برایش باقی میماند. گاه نیز ورودی یک ساختمان مسکونی بیش از حد پرتجمل است، بهنحوی که عملکرد ساختمان را دگرگون میسازد. زمانی هم ورودی به یک بنای بزرگ تنها با روزنهای امکان پذیر میشود. تناسب ورودی و حجم ساختمان می تواند نقش مهمی در توجیه عملکرد و شکل ساختمان داشته باشد.
از آنجا که طبقه همکف ساختمان قسمت اتصال به زمین یا کف پیاده رو است، به صورت قابل توجهی در معرض دید قرار میگیرد. طبقه همکف اهمیت ویژه ای در زندگی شهری دارد، به این علت که عابران پیاده این قسمت را بهطور مستقیم میبینند. از این رو نمای این قسمت پر اهمیت است و مصالح مورد استفاده در این قسمت باید نسبت به بقیه ساختمان با دوامتر و مستحکم تر باشد تا عابر در نگاه به نمای ساختمان احساس ثبات کند. ساختمانهایی که طبقه همکف آنها عملکرد تجاری دارد، بهدلیل تغییر دکوراسیون واحدهای تجاری دایما دستخوش دگرگونی میشوند. همین موضوع موجب میشود که ساختمان مذکور شخصیت ثابت خود را از دست داده و دارای نمای شناخته شده ثابتی نباشد.
تراسها چشم اندازهای جدیدی نسبت به فضاهای بیرون برای ساختمان فراهم میآورند. بالکنها نباید حالت موقت و ناپایداری که در بیننده تصور بهراحتی جدا شدن از بدنه ساختمان القا شود را داشته باشند.
لبه بام حد و مرز ساختمان و آسمان است و از نظر بصری بام انتهای نماست. بام پوستهای است که بر سر ساختمان قرار دارد. بنابراین لبه بام نمیتواند بدون تفاوت با دیگر قسمت ها در آسمان رها شود.
صورت ظاهر ساختمان و آنچه که در برابر دید عموم قرار دارد، در واقع پر اهمیت ترین قسمت ساختمان در برابر عابران و سایر افراد غیر استفاده کننده از ساختمان است. همانطور که عنوان شد نمای ساختمانها، نمای شهری را ایجاد می کند، اما بهدلیل ضعف قوانین موظف کننده طراح و سازنده در این ارتباط، نمای ساختمان در کمترین اهمیت قرار گرفته است.
در بسیاری از شهر های بزرگ جهان، ضوابط و مقررات ویژهای در ارتباط با سیما و کالبد شهر وجود دارد و گروهی از برجستهترین افراد با تخصصهای مرتبط هنر زیبا سازی و زیبایی شناسی به کنترل طرح های بزرگ و کوچک معماری و شهری از نقطه نظر هماهنگی نمای بیرونی ساختمانها و محیط شهری یعنی از جنبه های رنگ، حجم، مصالح مناسب، فضای پر و خالی نما، رعایت اصول هماهنگی و تناسبات و... می پردازند.
آنچه برای علاقهمندان به این موضوع نگران کننده است، پاسخگویی با شتاب به نیازی کاملا محسوس است. در این ساخت و ساز پر شتاب نیاز به بررسی طرحهای ارایه شده توسط جمعی از صاحب نظران و مسوولان در مراکز تایید پروانههای ساختمانی ضروری به نظر میرسد. بررسی میدانی طرح ساختمانها با بناهای اطراف از لحاظ کیفیت طرح معماری، نمای ساختمان، تناسب حجم آن با ساختمانهای اطراف، زیبایی طرح و مصا لح مورد استفاده و... نیز گامی موثر در بالا بردن کیفیت نماهای شهری است. با در نظر گرفتن موارد ذکر شده و القا آن توسط شهرداری هر شهر، می توان شاهد ارتقا کیفیت شهرها و زیباسازی نمای شهرها بود.
۱-۰)تخریب ساختمانهای موجود
ساختمانهای موجود و قدیمی که در محدوده عملیاتی پروژه و در محل اجرا و استقرار بناهای جدید بوده و به منظور انجام کار، تخریب آنها ضروری است، باید با نظر کارفرما طبق دستورات دستگاه نظارت اندازهگیری، صورتمجلس و تخریب شوند. این موارد باید در مشخصات فنی خصوصی ذکر گردند.
قبل از شروع به تخریب ساختمانها باید مسائل ایمنی و اصول فنی در مورد قطع و کنترل انشعابات خطوط آب، برق، تلفن و … با هماهنگی سازمانهای مسئول مراعات گردد. در صورت لزوم باید مصالح حاصل از تخریب مطابق نظر دستگاه نظارت دستهبندی و در محلهای مناسب انبار شوند.
به طور کلی تخریب و حذف ساختمانهای موجود در محل اجرای پروژه باید با نظر و تصویب قبلی صورت گیرد. ساختمانهای مربوط به آثار باستانی از شمول این قسمت خارج است و هیچ گونه دخل و تصرف در آنها مجاز نبوده و باید با کسب مجوز و زیر نظر مقامات رسمی ذیصلاح اقدام لازم صورت گیرد.
(۲-۰)تسطیح محوطه، گودبرداریها و زهکشی
چنانچه محوطه کارگاه دارای پستی و بلندیهای زیاد باشد به نحوی که مانع از شروع اجرای عملیات گردد، پیمانکار باید با نظر دستگاه نظارت نسبت به تسطیح محوطه تا تراز مورد نظر و پاک کردن آن اقدام نماید.
گودبرداری محل سازهها باید با توجه به رعایت نکات ایمنی و حفظ ساختمانهای موجود همجوار و رعایت مقررات و دستورالعملهای شهرداریها و وزارت کار صورت گیرد و تدابیر لازم هنگام گودبرداریها و حین عملیات ساختمانی در مورد حفاظت ساختمانهای همجوار اتخاذ گردد. چنانچه محل اجرای پروژه در محدوده شهرها و در نقاط مسکونی باشد، پیمانکار باید نسبت به ایجاد دیوارهای موقت و جدا کننده محل کارگاه در سوارهروها و پیادهروها اقدام نموده و شرایط ایمنسازی محوطه را برای عبور عابرین و وسائط نقلیه کاملاً فراهم نماید. پیمانکار مسئول جبران خسارات وارده به شخص ثالث در اثر عدم رعایت نکات ایمنی فوقالذکر خواهد بود.
کنترل و هدایت آبهای سطحالارضی به داخل گودها و محل حفاریها باید با نظر دستگاه نظارت و بر اساس ضوابط و مندرجات قرارداد و سایر ضوابط قانونی در پروژههای شهری صورت گیرد.
فرمت این مقاله به صورت Word و با قابلیت ویرایش میباشد
تعداد صفحات این مقاله 8 صفحه
پس از پرداخت ، میتوانید مقاله را به صورت انلاین دانلود کنید
دربسیاری از فرایندها خشک کردن یک کار سخت و مهم است . یک بررسی پژوهشی نشان داد که در سال 1985 در آمریکا 4/2 کواد , افزون بر 20 کواد نیرو برای خشک کردن مصرف شده است . پس حتی درصد کوچکی صرفه جویی در مصرف انرژی بهبود قابل توجهی را در کارایی انرژی ایجاد می کند . افزون بر این دیگر کیفیت نهایی محصول غذایی به شدت تحت تأثیر روش و راهکار خشک کردن قرار دارد.
در بخشهای بعد این فصل روشهای جدید خشک کردن و کاربرد استخراج با سیال فوق بحرانی و متراکم مکانیکی مجدد بخار در فرایند خشک کردن آورده شده است .
1-4 خشک کردن با کهموج (میکروویو)
امواج رادیویی با بسامد بالا تا 000/30 مگاهرتز می تواند در خشک کردن به کار گرفته شود . یک ژنراتور بسامد بالا موجها را به درون یک آون که برای جلوگیری از عبور موجها طراحی شده است می فرستد. طول موج گزیده شده به گونه ای است که از عبور و نفوذ آنها از داخل مادهی غذایی اطمینان به دست آید. افزون بر این میزان نفوذ تحت تأثیر عمق و نوع مواد در معرض موج قرا ر می گیرد . هر ماده ای باید به طور جداگانه مورد آزمایش و محاسبه قرار گیرد تا طول موج مناسب برا ی خشک کردن آن شناخته شود. چنانچه انرژی امواج به داخل ماده وارد شود مولکولهای ماده سعی می کنند در جهت میدان الکتریکی اعمال شده آرایش بگیرد . سپس در حول محور خود شروع به نوسان می کند و انرژی موج ها را به انرژی حرارتی تبدیل می کند.
این حرارت تولید شده موجب خشک شدن ماده غذایی می گردد. نوع طراحی اتاقک خشک کن که مانع عبور موجها و فرار آنها می گردد موجب می شود که موجها پس از بازتابهای متوالی بر روی دیواره های محفظه به طورکامل جذب ماده ی در حال خشک شدن گردد در این روش سرعت خشک شدن به طور قابل توجهی افزایش می یابد . به دلیل آن که موج ها باید از ماده غذایی عبور کند تا بتواند نقاط درونی آن را خشک کند , خشک کردن غیر یکنواخت می گردد.
این نوع گرمایش کارایی بالایی دارد و راندمان مصرف توان , معمولا بیشتر از 70% است .
جنبه های تجاری مهم این روش نگهداری رنگها و کیفیت طبیعی ماده غذایی است . این روش می تواند چیپس سیب زمینی و کلم و تکه های سیب زمینی را به ترتیب از مقدار رطوبت 15% به 9% و 7% به 5% کاهش دهد. در این روش زمان مورد نیاز برای خشک کردن 5/1 زمان لازم نسبت به خشک کن های دمش عرضی هوا می باشد .
در این زمینه (جپسون) و (نوری و سالونخه ) و (هوکسول و مورگان)و (دیویس)و(وینکه) و(پورتر)و(بلو)و(اوامیر) کارهایی را انجام دادند.
2-4 : اتیل اولئات :
در فرایند خشک کردن می توان از برخی ترکیب ها برا ی افزایش سرعت خشک کردن برخی از محصول های غذایی بهره گیری کرد.
یکی از این ترکیب ها اتیل اولئات می باشد. این ماده باعث می گردد که سطح ماده ی غذایی خشک شود و رطوبت پدیر گردد و رطوبت داخلی را بیشتر به طرف سطح بکشد . بسیاری از پژوهشگران بر این باورند که این پدیده به علت واکنش حل کنندگی اتیل اولئات که پوسته ی مومی و دیواره ی یاخته ی برخی فرآورده ها را در خود حل می کند می باشد.
تنها نشاسته با آمیلوز بالا انگورهای بی دانه , دانه های ذرت و برخی از میوه های متخلخل تحث تاثیر این ماده بهتر خشک می شود . این ماده همچنین روی خمیر های نشاسته تاثیر دارد و لی بر روی ژل ها بی اثر است .
عمل اتیل اولئات مانند یک فعال کننده ی سطحی می باشد و با افزایش دادن و پخش کردن نقاطی که مسیری برا ی عبور آب هستند سرعت تبخیر رطوبت را زیاد می کند .
برای مثال مواد مومی کهدر سطح انگورها وجود دارد مانع انتقال رطوبت می گردد که اتیل اولئات با حل کردن آنها انتقال حرارت را به درون محصول آسان می کند.
شکل 4-1 اثر میزان اتیل اولئات را بر روی سرعت خشک کردن مواد غذایی توسط هوا را نشان می دهد .
ساراواکوس(1986) و سوارزو همکاران (1986) و سالاس و لابوزا (1968)و لوسین و روت (1985) و ساراوکوس و چارم (1962) و پونتینگ و مک بین (1970) و رازوو ساراواکوس (1986) وریواومازی (1986) و چمبرو پوسینگهام (1963) دراین زمینه ی کارهای بیشتری انجام داده اند.
3-4 خشک کردن صوتی :
نوآوری دیگر در خشک کردن مواد غذایی و خشک کردن صوتی است . در این روش محصول ها توسط موج های صوتی با شدت بالا و فرکانس کم در دامنه ی دمایی پایین 0140 تا 200 درجه فارنهایت خشک می شود . این موج های صوتی نیرومند ضرایب انتقال گرما و جرم را درلایه ی مرزی محصول افزایش می دهد . این پدیده باعث جدا شدن مایع از جامد می گردد. سرعت خشک کردن این گونه خشک کن 3 تا 10 برابر خشک کن های معمولی است. بهره وری آنها نزدیک BTU/IB 1500 آب جدا شده است.
این فرایند در پهنه ی موج های فرا صوتی نیز انجام می گیرد . محصولی که باید خشک شود در اثر وزن خود از بالای خشک کن در آن می ریزد.
محصول برای ورود به اتاقک خشک کن ابتدا پودر می شودو سپس با هوا و موج های صوتی نزدیک ودر معرض چند ثانیه خشک می گردد .
در نهایت یک سیکلون برای جمع آوری محصول خشک شده درمسیر قرار داده میشود . این دستگاه نیاز به یک سیستم صداگیر دارد . زیرا هنگام خشک کردن سرو صدای زیادی ایجاد میکند.
غذاهایی که معمولا در دسته مواد غذایی قرار می گیرند که به سختی خشک می شوند در خشک کن صوتی به طور موفقیت آمیزی خشک گردیده اند.
مایع هایی که دارای 5 تا 78% رطوبت است .تا مرز 5/0% رطوبت خشک شده است .
محصول های غذایی دارای چربی فراوان تا نزدیک 30% نیز در این سیستم به خوبی خشک شده است.
محصولات دیگری که در این خشک کن به خوبی خشک می شود عبارت است از :
شربت های ذرت سرشار از فرکتوز و رب گوجه فرنگی و آب لیمو و آب پرتقال ازا آنجا که این فرایند کم و بیش تند و خنک است و افت طعم و بو و رنگ و ارزش خوراکی آن کم است .
افزون بر این بازسازی آن آسان و مزه ی آنها بر جای می ماند. آگاهی بیشتر در این زمینه را میتوان از بنگاه گسترش آمریکا (مورالیدها)و(انسمینگر) به دست آورد.
4-4 خشک کردن با پرتو زیر قرمز
این روش خشک کردن اغلب با خشک کردن به روش تصعیدی برا شتاب بخشیدن به فرایند تصعید و خشک کردن مرحله ای و خشک کردن نواری پیوسته استفاده می شود.
تابش پرتو زیر قرمز به وسیله داغ کردن فرآورده تا دمای بالا موجب جذب مستقیم رویه به وسیله پرتو افشانی می گردد . فراورده های آرمانی برا ی این روش به کار بستن اجسام سیاه است . این دما بیشتر با شعله گاز پدید می آید .
روش های برقی مانند لامپ های گداخته بازتابنده 100 تا 5000 وات , لوله های کوارتز و مقاومت ها می باشد. پرتو افشانی داغ از صفحه های سوار شده در بالای سینی ها ی محصول می تابد.
چون ضخامت لایه های محصول نباید بیشتر از 3 میلی متر باشد بیشتراز روش پیوسته بهره گیری می شود.
دوغاب ها و ژل ها در این روش به خوبی خشک می گردد و جذب بهتری دارد.
این روش خشک کردن سرعت خشک کردن بالا را بدون خطر سوختن ماده غذایی فراهم می کند.
(بیااو)و(وینک)و(هاگن و دراورت)و(ساندو)و(اورفویل)و(سیفاوری وپریر)و(هاساتانی)و (کوتز )
پژوهش های دیگری را در این زمینه انجام داده اند و در روسیه نیز پژوهش های ارزشمندی انجام یافته است .
5-4 آب زدایی به روش میدان الکتریکی و مغناطیسی
بهره گیری از میدان های الکتریکی و مغناطیسی در آغاز برای جدا کردن ترکیب های جامد با مایع به کار رفته است . نخستین بار که در فرایند این کار فر آورده آب زدا گردید به عنوان یک روش کامل کننده ی روش سنتی آبگیری به کار رفت .
بخش بنیادین فرایند جریان میدان برق مستقیم است که بر رو ی جسم آبگیری شونده به کار می رود.
این روند بر ویژگی های رویه ای جامد- مایع مانند پتانسیل زتا برهم کنشی دوقطبی ها و ویژگی نم گیری آن اثر می گذارد .
این روش در دو فرایند کار می کند.یکی تراوندگی برقی یا الکترو اسمزی و صافی الکتریکی . اکترواسمزی حرکت آب از میان پوسته های متخلخل محصول با به کاربردن جریان برق مستقیم است .
این یک فرایند نفوذ سطحی می باشد. صافی کردن صافی الکتریکی حرکت ذره های باردار شده است به سمت الکترودها در یک میدان الکتریکی مستقیم است . این فرایندها پیش از فرستادن فرآورده به خشک کنی دیگر در یک اتاق جداگانه انجام می گیرد .
به دلیل های اقتصادی روش این فرایندها در اندازه های بازرگانی انجام نمی شود. و لی در آینده به دلیله ای زیست محیطی توجه بیشتری به آن خواهد شد در این زمینه پژوهش های بیشتری به وسیله سازمان های کان های آمریکا ة سازمان علمی و پژوهش صنعتی مشتر ک المنافع استرالیا ة اداره تولید برق مرکزی انگلستان و انجمن بنیاد بانک سوئیس و شرکت برق فوجی با مسئولیت محدود و ژاپن , روش های شیمیایی زیست محیطی مونسانتو در آ مریکا انجام گرفته است .
6-4 بخار داغ :
این روش خشک کردن معمولا با یک روش خشک کن دو نواری همراه است . محصول بر روی نوار بالایی به صورت یک لایه ی یکنواخت و غیر فشرده قرا ر می گیرد. هنگامی که نوار وارد خشک کن می گردد بخار سراسر نوار و محصول را می پیماید .
در پایان نخستین نوار نقاله یک روش بارگیری گرانشی محصول را روی نوار پایینی بارگیری می کند. و محصول نیمه خشک دوباره سراسر اتاقک خشک کن را می پیماید . بخار به طور موازی به محصول دمیده می شود . این روش برا ی خشک کردن یوننجه و خمیرها مناسب است. شکل 4-2 نمایی از این نوع خشک کن را نشان می دهد.
هوا نباید به درون این سیستم راه یابد وبنابراین دستگاه باید به خوبی و در برابر ورود هوا آب بندی شود.
بخار داغ در فشار اتمسفری تنها محیط خشک کننده ی موجود می باشد. این روش نسبت به خشک کردن با هوای داغ زمان و سطح خشک کردن مورد نیاز را کاهش میدهد.
سرعت تبخیر توسط سرعت انتقال گرما میان مایع خشک کننده و محصول کنترل می شود و در پایان فرایند خشک کردن بخار ساده تر از هوا از محصول خشک خارج می گردد.
بخار کاملا اشباع شده از خشک کن بیرون می رود و سپس فشرده شده تا اندک آب به جا مانده درآن معیان یافته و از آن خارج شود . پس از پایان فرایند بخار منبسط شده و به داخل خشک کن باز گردانده می شود.
با اینکه هزینه ی اولیه این روش بسیار بالاست ولی سودمندی آن بسیار است . هیچگونه ضایعاتی در فرآورده پدید نمی آید و موجب سوختن محصول نمی شود آلودگی زیست محیطی نداردو 50 % انرژی صرفه جویی می شود. برای اطلاعات بیشتر به گارین و همکاران مراجعه شود.
هوانباید به درون این سیستم راه یابد و بنابرین دستگاه باید به خوبی در برابر ورود هوا اب بندی شود بخار داغ در فشار اتمسفری تنها محیط خشک کننده ی موجود می باشد این روش نسبت به خشک کردن مورد نیاز را کاهش می دهد سرعت تبخیر توسط سرعت انتقال گرما میان مایع خشک کننده و محصول کنترل می شود در پایان فرایند خشک کردن, بخار ساده تر از هوا از محصول خشک خارج می گردد بخار کاملا اشباع شده از خشک کن بیرون می رود و سپس فشرده شده تا اندک اب به جا مانده در ان میعان یافته و از ان خارج شود .
پس از پایان فرایند, بخار منبسط شده و به داخل خشک کن باز گردانده می شود . با اینکه هزینه ی اولیه این روش بسیار بالا است, ولی سودمندی ان بسیار است هیچ گونه ضایعاتی در فراورده پدید نمی اید و موجب سوختن محصول نمی شود .
الودگی زیست محیطی ندرد و 50 ./. انرژی صرفه جویی می شود برای اطلاعات بیشتر به گارین و همکاران مراجعه شود.
7-4 آب گیرنده ها (نم گیرها)
نم گیرها ابتدا در صنعت تهویه مطبوع مورد استفاده قرارگرفته است . اما بسیاری بر این باورند که این روش ویژه می تواند کاربردهایی در خشک کردن مواد غذایی داشته باشد . فرایند بر پایه ی یک روش رطوبت زدایی از هوای در حال جریان در یک سیکل تبخیر کننده سرکننده ی بسته قرار دارد. این گمان هست که با جذب رطوبت محصول غذایی در حفره های نم گیر و چگالش آب گرمای نهان تبخیر را می توان به گرمای محسوس تبدیل کرد.
محصول در یک خشک کن چرخان یا ناپیوسته خشک می گردد. سرعت بالای چرخش دیگ خشک کن همراه با سرعت جریان پایین هوا باعث ایجاد پتانسیل بالایی برای انتقال جرم از هوا به نم گیر می شود.
برای پایه از نگهداشتن دمای نم گیر همواره یک جریان آب سرد در چرخ است . می توان از ژل جامد یا یک مایع نم گیر نیز بهره گیری کرد . ژل جامد برای بیرون راندن آب به فشار بالایی نیاز دارد وبرای فعال کردن نم گیر نیز به دمای بالاتری نیاز است .
پس این فرایند برای راه اندازی به هزینه چشم گیری نیاز دارد. فشار بخار نم گیر مایع از آب کمتر است که این خود موجب آبکی شدن نم گیر می شود . این بدان معنی است که ماده نم گیر رطوبت را از محصول جذب می کند. تحقیقات بیشتر توسط گاندیداسان و همکاران 1998 پنی و ماکلاین – کراس 1985 و اپشتاین و گرولمز 1983 انجام گرفته است.
8-4: در این فرایند اسمزی از چندین محلول برای خشک کردن تراوشی بهره گیری می شود . نوع اصلی تمیار با شربت شکر است . این روش آب زدایی با قرار دادن محصول مرطوب در مجاورت محلول شکر انجام می شود. برگه های محصول برای 4 تا 24 ساعت در محلول های غلیظ شکر گذارده می شود . که این زمان به گونه ی غذایی که باید خشک شود بستگی دارد.
این عمل رطوبت محصول را تا 50% کاهش می دهد. و پس از آن می توان برای خشک کردن بیشتر محصول از روشهای سنتی دیگر بهره گیری کرد.
موارد مورد استفاده دیگر شکر و مخلوط شکر و نشاسته وشربت شکر است. این فرایند شیرین سازی محصولی متخلخل با بافت شکننده به دست می دهد که بیشتر طعم اولیه را به همراه دارد.
از اسمز معکوس نیز می توان به عنوان یکروش آبگیری استفاده کرد . این فرایند بیشتر برای تغلیظ کردن آبمیوه ها سودمند است . و نسبت به روشهای موجود سرعت بیشتری دراد.
دامنه ی دمایی مناسب برای این فرایند بین 20 تا 40 درجه ی سانتی گراد می باشد. زمان خشک کردن با دما نسبت معکو س دارد. پژوهش ها نشان می دهد که افزایش دما بین 40 تا 80 درجه سانتی گراد زمان خشک کردن را کوتاه تر می کند.
ولی کیفیت محصول را نیز کاهش می دهدو علاوه بر این موجب چروکیدن پوسته دیواره یاخته می گردد.
سرعت خشک کردن به نوع ماده ی غذایی ماده ی مورد استفاده برای تراوش و پارامترهای فرایند خشک کردن بستگی دارد . افزون بر این دماهای بالاتر چسبندگی محلو ل را پایین می آورد و باعث افزایش ضریب نفوذ آب در فرایند تراوش می شود .
شکل 3-4 تاثیر درجه ی حرارت را بروی فرایند تراوش سیب نشان می دهد. تحقیقات بیشتر در این زمینه توسط پونتینگ 1966 و آدام بونو و کاستاین 1983 و لنارت و لویکی 1988و لس و سالونخه 1967 و 1966 و سالونخه و دو 1973 و بولین 1970 و مورگامن 1965 و ایگاراشی و همکاران 1988 انجام گرفته است.
9-4. ترکیدن پفکی
این روش بسیاری از ویژگی هایی دلخواه محصول خشک شده به روش تصعیدی را با هزینه ی کمتر, زمان خشک کردن کوتاهتر و جذب اب بهتر برای محصول نهایی, فراهم می اورد محصول خشک شده به روش تصعیدی را با هزینه کمتر زمان خشک کردن کوتاهتر و جذب آب بهتر برای محصول نهایی فراهم می آورد. محصول در گام نخست تا اندازه ای خشک و سپس آن را به یک استوانه چرخان بسته که تفنگ نامیده می شود بار می کنند.
محصول در داخل استوانه گرم می شود تا این که فشار داخلی آن به اندازه ای از پیش تعیین شده برسد.
سپس فشار ماده ی غذایی به سرعت تا فشار اتمسفری اهش داده می شود.
در این حالت مقداری از آب ماده ی غذایی بخار شده است. واقعیت آن است که ترکیدن یک شبکه سوراخ درون قطعه پدید آورده است . این سوراخ ها باعث می شود که خشک شدن نهایی بهتندی کامل می شود کهاین سرعت تقریبا دو برابرسریعتر از روش های سنتی خشک کردن می باشد . تفنگ دوباره چند سال پیش با ساخت بخار بسیار داغ 500 فارنهایت و فشار 55 پوند بر اینچ مربع درون آن طراحی شد . این امر از چگالش بخار جلوگیری می کند و باعث می شود که ذرات از همه سمت در برابر بخار قرار گیرد . این فرایند بیشتر برای میوه ها و سبزی ها و غله ها به کارمی رود . پژوهش های دیگری بر روی خشک کردن و بازسازی مجدد توسط استرول 1970 و ایزیدرو 1968 و ایزنهارت و همکاران 1968و1967و1964و1962 و ویلسون 1965 و سولیوان و کوردینگ 1969 و اسکلوو گلبر1964 و اسکو 1965 ارائه شده است .
10-4. خشک کردن کف پوشی :
دانسته شده است که تبدیل ماده ی غذایی مایع به کف هزینه ی کمتری برای بهبود کیفیت محصول دارد.
کف ها بسیار تندتر از مایع ها خشک می شود و فرایند خشک کردن دردمای پایین تر و مدت زمان کوتاه تری انجام می شود.
افزایش سرعت خشک کردن به دلیل افزایش سطح تماس وانتقال ساده تر رطوبت از میان ساختار خشک شده سوراخدار نسبت به ساختار دارای سوراخ کمتر مایع خشک شده می باشد. انتقال حرارت در کف کارایی کمتری دارد ولی کافی است چون خشک کردن مواد غذایی توسط انتقال جرم داخلی کنترل می شود . افزون بر این زمان تماس ماده غذایی حساس به حرارت را با دمای بالا کاهش می دهد و موجب می شود که کف های خشک شده دارای بافت سوراخدار بتواندبه راحتی رطوبت را جذب کند و بازسازی شود.
چندین روش خشک کردن کفی ایجاد شده است که در برگیرنده ی خشک کردن پفی تحت خلا خشک کردن پاششی کفی و خشک کردن کف پوشی باشد ((خشک کردن پفی تحت خلا))به فرایندی گفته می شود که از خلا برای کف کردن محصول استفاده می کند. به گفته ی هولذر ورث (1974) خشک کردن کفی در خلا از برسی های خشک کردن تصعیدی عصاره اب پرتقال , سرچمه گرفت چند نمونه عصاره اب میوهی خشک شده ی تصعیدی , افزایش چشم گیسرعت خشک کردن و ساختار متخلخل , به دلیل کف کردن مایعات تحت خلا را نشان داد .
زمانی که گازها, پیش از خشک کردن پاششی در فشار بسیار بالا در خوارک مایع حل میشود فرایند کار خشک کردن پاششی کفی نامیده می شود . چگالی محصول های خشک شده کفی تا یک دوم کاهش می یابد. و در حالی که محصول های خشک شده به روش پاششی به شکل کره ی تهی می باشد که دیواره ضخیمی از ماده ی خشک پیرامون آنرا فراگرفته است .
ولی محصول های به دست آمده از فرایند کفی دارای فضای درونی گسترده و دیواه های نسبتا نازکی است . کراسبی و ویل 1977 از اصول کلی خشک کردن پاششی – کفی سخن گفته اند.
در خشک کردن کف پوشی کف کردن مایع به علت بودن عوامل فعال کننده سطحی ترسازها است که یا به گونه ای طبیعی در ماده غذایی یافت می شود و یا به آن افزوده شده است. یک کف پایدار در یک پوشش نازک گسترده و با هوای گرم خشک می شود . نمونه ی محصول خشک شده با این روش شیر و خمیر و سیب زمینی و میوه هاست . که می تواند از روی سطح نوار یا سینی متحرک خشک کن تراشیده شده و سپس گردآوری شود . هزینه خشک کردن کف پوششی از خشک کردن پاششی و غلطکی بیشتر است ولی از خشک کردن تصعیدی کمتر می باشد.مورگان 1974.
این به دلیل سطح بزرگ خشک کردن لازم برای خشک کردن یک لایه ی نازک ماده غذایی باشد . لایه های ضخیم تر نامناسب می باشد. زیرا زمان خشک کردن آنها از زمان پایداری بیشتر کف ها بیشتر است . هرتزندورف و موشی جدول زیر را برای همسنجی هزینه کارهای گوناگون خشک کردن به دست داده اند. در هنگامی که هزینه های مطلق ممکن است پس از سال 1970 افزایش یافته باشد. هزینه های نسبی نیز احتمالا همین گونه خواهد بود.
پیشرفت های چند سال گذشته در زمینه ی فرایند خشک کردن کف پوشی و کاربردهای آن در صنایع غذایی می تواند بر روی کارهایی که در سال 1960 به وسیله ی مورگان و همکارانش در آزمایشگاه پژوهش اداره ی کشاورزی بخش باختری آمریکا انجام می گرفت اثر گذار باشد.
ولی اندیشه ی خشک کردن کف پوشی پیشینه ای بیشتر دارد گواه این پیشینه صدور حق امتیاز برا کمپبل در 1917 و مینک 1939و1940 به ترتیب برای فرایندهای خشک کردن شیر و سفیده ی تخم مرغ می باشد.
11-4. استخراج با سیال های فوق بحرانی و کاربرد آن در خشک کردن :
سیال های فوق بحرانی دارای ویژگیهای یگانه ای می باشد که آنها را آماده می سازد تا بخش های سازند را به گونه ای گزینشی از یک مخلوط جدا کند. این توانایی اخیرا به عنوان گزینه ای برای فرایندهای جداسازی مانند تقطیر یا جداسازی بخش های مایع به کار گرفته می شود . انگیزه ی بررسی و پژوهش استخراج باسیال فوق بحرانی یافتن فن آوری های جداسازی با هزینه های انرژی پایین تر و بهبود استاندارد های سلامتی و ایمنی است.
استخراج با سیال فوق بحرانی , بهره برداری از ویژگیهایی است که در دما و فشار بسیار بالا رخ می دهد. شکل 4-4 یک نمودار چگونگی نسبت به دما – فشار برای دی اکسید کربن می باشد که بخش های جامد یا مایع و گاز در آن نشان داده شده است . ناحیه ی فوق بحرانی بالای نقطه بحرانی است .
در این منطقه ویژگیهایی که به وسیله سیال ها نمایش داده شد ویژگی های میان سیال ها و گازها است.
سودمندترین ویژگی در زمینه ی استخراچ با سیال فوق بحرانی و یژگی های میان شاره ها و گازها است.
شک ل5-4 وابستگی میان فشار و چگالی را نشان می دهد . یک گاز با افزایش فشار چگالشی فزاینده می یابد. در بالای نقطه ی بحرانی این چگالی افزایش یافته حلالیت را تشدید می کند و مانند یک مایع عمل می نماید.
همین حلالیت است که از استخراج با سیال فوق بحرانی یک گزینه ی دست یافتنی می سازد. ویژگی های انتقال جرم نیز همانند انتقال گازها در جداسازی سیال های بسیار حساس یک عامل برجسته می باشد. از سال 1974 که برای نخستین بار حق امتیاز شماره 824/843/3 آمریکا منتشر گردید بسیاری از حق امتیازها در زمینه ی استخراج با سیال فوق بحرانی در دسترس همگان قرار گرفت .
این حق امتیازها در زمینه ی جداسازی رازک . کافئین و ادویه ها و اسیدهای چرب و کانی ها و ترکیب های عطر ساز بود.
متداول ترین حلال همگانی است زیرا سمی نیست آتش نمی گیرد ارزان است و دمای بحرانی کمی K 304 دارد.
یک کاربرد استخراج با سیال فوق بحرانی که چنین می نماید هنوز آشکار نشده است . چگونگی کارکرد آن در خشک کردن مواد غذایی می باشد. چون رطوبت ماده خوراکی بر روی بافت واکنش های شیمیایی و فسادمیکروبی آن تأثیر دارد خشک کردن روشی است که حفظ کیفیت و افزایش زمان عمر انبارداری ماده ی غذایی را به همراه دارد. پیچیدگی کار خشک کردن ماده ی غذایی آن است که احتمال دارد در بافت آنها تغییرات فیزیکی یا شیمیایی پدید آید که موجب تغییر ساختار محصول می شود. استخراج با سیال فوق بحرانی از بروز چنین مشکلاتی جلوگیری می کند زیرا در این روش فرآورده ها ی غذایی بدون آنکه آب آن از حالت مایع به حالت بخار درآید خشک می شود.
همیچنین اگر از یک حلال مانند دی اکسید کربن فوق بحرانی استفاده گردد و خشک کردن حتی در دمای محیط نیز انجام می شود.
1- استخراج :
فرایند استخراج با سیال فوق بحرانی در برگیرنده یک گام بنیادین است . پیچیدگی این روش آن است که هر گونه جداسازی به نوع محصول و شرایط عملیاتی بستگی دارد . شکل 6-4 نشان دهنده ی یک روش بنیادین برای این فرایند است. نخست محصول با سیال فوق بحرانی در آمیخته می شود.
فرمت این مقاله به صورت Word و با قابلیت ویرایش میباشد
تعداد صفحات این مقاله 64 صفحه
پس از پرداخت ، میتوانید مقاله را به صورت انلاین دانلود کنید
نارسایی و موانع استقرار کنترلهای داخلی:
تجربه نشان میدهد اکثر واحدهای اقتصادی کشور دارای نقاط ضعف کموبیش قابل توجهی در نظام کنترلهای داخلیشان هستند و این نقاط ضعف با توجه به تنوع ماهیت و فعالیتهای این واحدها و سیستمهای کنترل داخلشان و شرایط حاکم بر آنها بسیار متنوعند که پرداختن به تمامی آنها که مقدور است نه مفید خواهد بود اما بررسیها نشان میدهد که بخش قابل توجهی از این نقاط ضعف تقریباً با هم مشابهاند و لذا تقریباً راهحلهای مشابهی هم دارند.
دلایل وجود نقاط ضعف در واحدهای اقتصادی کشور ( اعم از بخشهای خصوصی و عمومی) را میتوان به دو دستهی کلی تقسیم کرد : عوامل و موانع برون سازمانی و عوامل و موانع درون سازمانی
عوامل و موانع برون سازمانی :
بخشی از این عوامل و موانع ریشه در عوامل فرهنگی، تاریخی و اجتماعی مردم کشور ما دارد، از قبیل تمایل بخشی از جامعه به عدم تمکین در مقابل قوانین و مقررات یا به عبارت دیگر قانونگریزی و شخصینگری در مقابل گروهنگری و مقاومت در مقابل ضابطهمندی و سعی در دور زدن ضابطهها.
عادت بخشی از جامعه به کمکاری و زیادخواهی، حرف زدن بیشتر و عمل کردن کمتر، عدم پذیرش مسؤلیت خطاها و سعی در برونفکنی و ... اشاره کرد.
بخش دیگری از این عوامل ریشه در قوانین و مقررات موجود ناسازگار با شرایط حاکم و نیز مناسبات استقرار یافته عملیات تولیدی و تجاری در کشور دارد. از قبیل مشکلات موجود در قوانین تجاری، قوانین مالیاتی و قوانین گمرکی و...)
فصل مشترک بخش عمدهای از این انتقادات به ناسازگار بودن و نارسا بودن قوانین و مقررات تجاری موجود با شرایط موجود یا مورد نیاز و ضرورت بازنگری و اصلاح آنها معطوف است. وجود قوانین و مقررات ناسازگار و نارسا خواه و ناخواه واحد اقتصادی زیر نظر یک مدیر را تحت تاثیر قرار میدهد. و هر چند که مدیر مورد نظر، قادر نیست که عوامل و موانع مزبور را مرتفع کند، لیکن بایستی ( ضمن آگاهی از وجود و تاثیر آنها) از وجود افراد مطلع به این امور جهت شناسایی محیط اقتصادی و عوامل موثر از این طریق بر واحد اقتصادی تحت مدیریت خود استفاده کند و تدابیر یا کنترلهایی را طراحی و مستقر نماید که از بابت موارد مزبور کمترین آسیب را ببیند وجود مشاورین اقتصادی و حقوقی و حتی جامعهشناسان مطلع، آگاه به شرایط روز و کارآمد.
عوامل و موانع درون سازمانی :
این عوامل هر چند که از عوامل برون سازمانی تاثیر میپذیرند.
یکی از نقاط مشترک این عوامل مسئلهی تفکیک وظایف و وجود ثباتی از جمله آفتهای عامل کنترلی تفکیک وظایف است این عامل کنترلی مهم را باید با آگاهی و ظرافت به کار گرفت تا از آن نتیجه مطلوب به دست آید.
هر چند که برای تفکیک وظایف در متون تخصصی مربوطه فرمولهای استانداردی طراحی و توصیه شده است، لیکن توجه به عوامل یاد شده میتواند باعث تغییر در نحوهی به کارگیری این عامل کنترلی از یک واحد اقتصادی به واحد اقتصادی دیگرشود.
مثال نگارنده زمانی در شرکتی واقع در یک شهر بزرگ مشغول حسابرسی بود که یکی از اقوام یکی از کارکنان اداری این شرکت به رحمت ایزدی رفتو ملاحظه شد که تقریباً تمامی کارکنان کلیدی بخشهای اداری و مالی این شرکت علیرغم اسامی گوناگونی که داشتند سیاهپوش شدند. پرسوجوها معلوم ساخت که خویشاوندی تنگاتنگی بین این افراد برقرار است و لذا سازوکار تفکیک وظایف در این شرکت چقدر میتواند غیر قابل اتکا باشد.
تفکیک وظایف و مسئولیتها به هر صورتی که طراحی و اجرای شود بایستی دائماً تحت نظارت و کنترل مدیران مربوط یا نمایندگان آنها قرار گیرد و به صورتی سیستماتیک هر از چندگاه یک بار تغییراتی در آنها داده شود.
مسئلهی اعتماد بیش از حد به همکاران یا زیردستان ـ از دیگر نقاط ضعفی که در واحدهای اقتصادی کشورمان ملاحظه میشود مسئلهی اعتماد بیش از حد برخی مدیران به زیردستان یا همکاران است . مشغهی زیاد برخی از مدیران شعف مدیریت با سوء مدیریت برخی از آنها و... از جمله مواردی است که میتواند به عنوان دلایل ایجاد این وضعیت مطرح شود.
مسئلهی عدم بررسی و شناسایی داراییهای ارزشمند در معرض سوء استفاده به طور سنتی عادت کردهایم که پول نقد را به دلیل با ارزش بودن و نیز سهولت سوء استفاده از آن به سختی محافظت کنیم، اما نسبت به مثلاً ماشینآلات که به دلیل سنگینی و خصوصیات دیگرشان کمتر در معرض سوء استفاده قرار میگیرند، کنترلهای حفاظتی کمتری را اعمال کنیم.
مثال شرکت تولیدکننده لوازم الکترونیکی بود که از پولهای نقدش به شدت در گاوصندوق محافظت میکرد، لیکن برخی از قطعات الکترونیکی را که علیرغم اندازه و وزن کمشان، دارای ارزش زیادی بودند در میان سایر قطعات الکترونیکی دیگر در محوطهی کارخانه رها ساخته بود و فقط کافی بود که شخص واردی در این زمینه که در حین شناسایی این قطعات و ارزش آنها، به بازار مصرف و فروش آنها نیز دسترسی داشته باشد، به سهولت دست به اقدام بزند.
مسئلهی ضعف یا عدم برنامهریزی در مورد ( فقدان راهبرد و تاکتیک) بیبرنامگی موجب میگردد که سمت و سوی مشخصی برای تحرک واحد اقتصادی و حد و حدود معین و متناسبی برای فعالیتهای آن ایجاد نشود و در نتیجه ارتباط و هماهنگی لازم بین بخشهای مختلف فعالیت واحد برقرار نشود.
در مورادی مشاهده شده است که شرکتی در مقایسه با تولید سالانهاش به میزان ده سال مصرف یک مادهی اولیهی خاص را خریداری کرده و این و امر علاوه بر محبوس کردن مقادیری از نقدینگی شرکت مشکلاتی را در زمینهی انبار کردن و نگاهداری این موجودیها و تحمیل هزینههای غیر ضروری از این بابت به شرکت و در برخی موارد نگهداری بخشی از این موجودیها در فضای باز و نامناسب و مالا تحمیل زیانهای ناشی از آسیب و تخریب آنها به شرکت شده است در این گونه موارد علاوه بر ضعف نظام کنترل داخلی و سوء مدیریت به فساد اداری و مالی را نیز نباید از نظر دور داشت.
مسئلهی عدم توجه مناسب و کافی عامل نیروی انسانی متخصص در اغلب واحدهای اقتصادی به موضوع پر اهمیت جذب و نگهداری عامل نیروی انسانی متخصص و متبحر توجه لازم مبذول نمیشود و بهای لازم به این افراد داده نمیشود و بهای لازم به این افراد داده نمیشود و لذا هر ساله شاهد ریزش و کاهش این گونه افراد در واحدهای اقتصادی هستیم و این واقعیتی است که هر چند ممکن است در کوتاه مدت اثرات خود را ظاهر نکند لیکن در جهان پرشتاب و پر رقابت کنونی قطعاً در میان مدت و بلند مدت اثرات سوء خود را آشکار خواهد کرد.
این موضوع در رشد و حیات واحدهای اقتصادی به قدری حیاتی و اساسی است که واحدهای اقتصادی موفق و معتبر دنیا برنامهریزی و اجرای سیاستهای جذب و نگهداری نیروی انسانی متخصص را در صدر برنامههای خود قرار دادهاند.
مسئلهی جذب و نگهداری نیروی انسانی متخصص، موضوعی است که علاوه بر سطح درون سازمانی در سطح برون سازمانی نیز مطرح است و برگردانندگان و سیاستگذاران و مدیران جامعه مسئولیت دارند که در این زمینه برنامههای کوتاهمدت، میانمدت و بلند مدت مناسبیرا طراحی و اجرا کنند.
مسئلهی عدم استقرار حسابرسان داخلی در شرکت یا عدم استفادهی موثر از آنها در صورت وجود به کلی کنار گذاشته شوند.ضمن این که مدیران اجرایی با توجه به خلاء به وجود آمده، در حیطهی امور تحت مدیریت خود و با توجه به نیازها، سلائق و انتظارات شخصی، روشهای کنترلی خاصی را تعیین کرده و اجرای آنها را از کارکنان تحت نظر خود خواستار میشوند. بدین ترتیب پس از گذشت مدتی، سیستم طراحی شدهی اولیه از انسجام و یکپارچگی موردنظر ساقط میشود و کارائی و اثربخشی خود را از دست میدهد.
فرمت این مقاله به صورت Word و با قابلیت ویرایش میباشد
تعداد صفحات این مقاله 26 صفحه
پس از پرداخت ، میتوانید مقاله را به صورت انلاین دانلود کنید

فرمت فایل : word(قابل ویرایش)تعداد صفحات32
مطالعه انتقال انرژی در بسامد رادیو از یک نقطه (انتقال دهنده) به نقطه دیگر( در یافت کننده) انتقال موج رادیو نامیده می شود. امواج رادیویی بخشی از طیف الکترومغناطیسی وسیعی هستند که ازبسامدهای خیلی پایین توسعه می یابند این بسامدها بوسیله قدرت الکتریکی تولید می شود و براحتی با بسامدهای بینهایت زیاد پرتوی منظم افزایش می یابند. بین این دو نقطه بی انتها باندهای بسامد برای استفاده های روزانه وجود دارد. بسامدهای رادیو در سیستم هایی برای تولید صداهای شنیدنی. بسامدهای رادیو- نور مادون قرمز و ماوراء بنفش و اشعه x استفاده می شود.

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*
فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)
تعداد صفحه:82
فهرست مطالب
بخش اول: تربیت 23-8
تربیت و قلمرو آن پایههای اساسی تربیت اشاراتی کوتاه به مراحل تربیت اهداف تربیتی عوامل تربیت سخن، ابزار تربیت اسلام و تربیتپذیری انسان نکات عقلی و اسلامی در تربیتپذیری انسان ارزش و اهمیت تربیت توضیحاتی دیگر در باب هدف تربیت و تعلیم تربیت و وظائف آن ویژگیهای تربیت دختران عالیترین انتساب بهترین میراث بروز نتایج تربیتبخش دوم: شخصیت 30-24 شخصیت چیست؟ صفات پایدار منشا شخصیت اثبات شخصیت جوان و محیط اجتماعی اسلام و صفات شخصیت شخصیت فرزندان بشر و خواهش عزت نفس عزت نفس و آزادگی مراعات شرف کودک در خانواده آئین اسلام و عزت نفسبخش سوم: خانواده و مسائل نوجوانان و جوانان 39-31
بخش اول: تربیت و مسائل عاطفی
الف: خانواده و تربیت
وظایف والدین سخنی دیگر درباره نخستین مربی کودک معلم اول کودکپیریزی قواعد زندگی خانواده و تربیت شریفترین خدمت مراقبتها در هفت سال سوم تمایلات نوجوان و جوان توجه به نیاز آنانمهرطلبی آنان هدایت نوجوان و جوانب: نیاز به محبت 43-40
جلوههای مهرطلبی جدائیهای طولانی مهرورزی به هنگام بازگشت چهره متبسم چند نکته مهمبخش چهارم: نقش پدر 50-44 الف: اخلاق پدر
همدمی با فرزندان در برابر حرف حق اما سخنی هم با شماب: بیگانگی با فرزندانجوش کار و تلاش سر در لاک خودج: نزاع در خانهخانه جهنمی سعادتمندی کانون گریز از خانه آثار بد خشونتهابخش پنجم: نقش مادر 54-51 الف: اخلاق مادر
مادر و اخلاق اسلامی حوصلة مادرب: مادر و رازهای فرزندانمادر بهترین رازدار چند نکته مهمج: جنبههای مذهبی مادرمادر و مذهب نیاز به ایمان کنترل روابط در برابر عبادت فرزندانبخش ششم: احساس نابسامانی در خانواده 62-54 الف: تبعیض در خانه
ارجحیت پسر بر دختر در آموزش علم مساله کار در خانه مراقبتها در ابراز عواطفب: تحقیر در خانهجوان و مسالة تحقیر انتقادپذیری از فرزندان چند نکته مهمج: آزادی فرزندان در خانهجوان و آزادی نوع آزادی نکتهها در کنترلد: احترام والدینسئوالی در ذهن جوان نیکی به پدر و مادر رعایت حرمت فرزندانبخش هفتم: نکتههای مهم در روابط والدین و فرزندان 65-63
جبران خطای تربیتی وظیفة والدین توقف رشد عقلی آسیبهای روحی زیادهروی در محبت بدترین پدرانبخش هشتم: دومین کلاس تربیت (مدرسه) 76-66مدرسه و تکوین شخصیت کودکان و نوجوانان همگامی خانه و مدرسه نقش مدرسه در انتقال ارزشها رفتارهای مذهبی چگونه تبلور مییابد؟ هشیاریهای فرهنگی در پاسداری از سلامت و رشد مطلوب مهاجمان فرهنگی کیستند؟ هدف مهاجمان فرهنگی چیست؟ رسالت اولیاء و مربیان و پیشگیری از آسیبهای اجتماعیتقدیم این تحقیقات به آن معلمان و مربیان و اساتیدی که شغل مقدس تدریس را با همه مشکلات و زحماتش و با توجه به تأثیر والای این وظیفه بزرگ اجتماعی، و با رضایت تمام پذیرفتهاندو میدانند که اگر امروز قدر کار بزرگ آنها کوچک شمرده شود فردا در برابر رسول و اهل بیت پاکش یعنی مربیان و معلمان والامقام بشری سرافراز و آبرومند خواهند بود.
و در ادامه تقدیم میدارم به آن جوانان و نوجوانان برومندی که زحمات معلمان آگاه و دلسوز خود را پاس میدارند و وجود آنها را در راه سعادت خود عزیز میشمارند و محبت آنها را همیشه در دل پاکشان زنده میدارند تا فردا در برابر رسول خدا و اولیای گرامی او عزیز و موجب روشنی چشم استادان خویش باشند.
چنانکه در میان شما رسولی از خودتان فرستادیم تا آیات ما را برای شما تلاوت کند و دلها و نفسهای شما را از جهالتها و زشتیها و آلودگیها پاک نموده به اخلاق و فضایل انسانی رشد و کمال بخشد و همچنین شما را تعلیم کتاب و حکمت دهد و آنچه را که در قدرت و امکان شما نبوده تا بفهمید به شما بیاموزد. بنابراین مرا که خالق و منعم شما هستم همیشه بیاد داشته باشید تا من هم به لطف بیشتر و عنایتهای آینده شما را یاد کنم[1].
[1] - بقره / 151 و 152