احزاب سیاسی در عصر پهلوی

 احزاب سیاسی به عنوان یکی از مهمترین  سازمانهای جامعه مدنی و از ابزار و لوازم اصلی تحقق دموکراسی واقعی بوده که نقش مهمی درحفظ و توسعه این نظام سیاسی دارند . در ایران نیز یکی از مقولات مهمی که در یکصد سال اخیر ( بعد از مشروطیت و تشکیل پارلمان ) جزئی از رهیافت  سیاسی برای مبارزات انتخاباتی  و جلب مشارکت مردمی در جهت تحقق حاکمیت اراده مردم در اداره  امور کشور قرارداشته است، موضوع احزاب  و تشکل های مردمی بوده است .

1- در عصر پهلوی، سازمان­ها، گروه­ها و احزابی شکل گرفتند که جز معدودی از آنها گسیختگی ارتباط با لایه­های درونی جامعه، ویژگی اساسی آنها محسوب می شد.در واقعیت با نگاهی به تشکیل و تداوم سازو کار جزیی در کشورهای صنعتی پیشرفته، در میابیم که وابستگی دولت مرکزی به طبقات و شرایط اقتصادی آنها، موجب می شود طبقات گوناگون اجتماعی، هر یک جایگاه خود را در ساختار قدرت دارا هستند و احزاب وظیفه­ی هدایت رفتارهای طبقاتی و ایجاد حلقه­ای ارتباطی میان دولت و اقشار و طبقات گوناگون را ایفا می کنند.در عصر پهلوی، گونه­ای از احزاب، اپوزوسیون حکومت بودند که مشی خود را براساس تغییر و تحول مناسبات قدرت از طریق مختلف شکل می دادند و در مقابل در پاره ای  موارد  نیز بنا به ملاحظات کلان سیاسی و بعضا از سوی نهاد های دولتی گونه ای خاص از احزاب به شکل فرمایشی تشکیل شده اند- همچون مردم- ملیون- ایران نوین و رستاخیز- که از بدو امر پارادوکسیکال به نظر میرسند چرا که از وجود پایگاه اجتماعی که خون رگهای حزب است بی بهره اند .

احزاب سیاسی در غرب در واقع حاصل و برآیند مبارزات صنفی-طبقاتی  هستند  که بعضاً پیشینه  این مبارزات  به چند سده  می رسد .  به عبارت دیگر  ابتدا نهادها، گروهها ، انجمن ها و مجامع صنفی-طبقاتی ( در اشکال  و حوزه های مختلف فرهنگی ، اقتصادی ، سیاسی و اجتماعی ) و نظایر آن برای طرح خواسته ها و تقاضاها  وتامین منافع و علایق خود و در ادامه برای شرکت در مناسبات قدرت  تشکیل گشتند و در این را ه فرآیند  مبارزات  متعددی را پشت سر گذاشتند و در نهایت  احزاب  سیاسی  مختلف  (‌هر کدام نماینده منافع  خاص ) ‌سر بر آوردند .

نکته حائز اهمیت و شایان توجه دیگر این است که در این جوامع ، این احزاب  بودند که پس از مبارزات  انتخابی  وکسب اکثریت آرای  مردم و به دست گرفتن  قدرت ، دولت(Governement) را تشکیل می دادند و به عبارت دیگر  در این کشور ها احزاب  در قدرت شریک هستند.این بدین معنی نیست که در جوامع شرقی حزب(Party) هیچ نقشی در زمام داری جامعه نداشته است بلکه این نقش منسجم پایدار و هدفمند حد اقل در قیاس با دول اروپا نبوده است.

در اینجا نمیخواهیم احزاب ساخته ی دولت در جوامع شرقی را نفی کنیم یا اینکه بر آن باشیم که در طول تاریخ جهانی احزاب سیاسی ،‌هیچ حزبی به دست دولت یا پس از تشکیل دولت توسط آن ایجاد نشده است  بلکه  منظور آنست که  این امر در جوامع اروپایی به عنوان یک قاعده مرسوم نیست .

 یکی از عمده ترین تحلیل های صورت گرفته بر ان است که احزاب سیاسی که  پس از مشروطیت و در عصر پهلوی در ایران سر برآوردند روند تکامل  خود را طی نکردند ، یعنی کمتر حاصل مبارزات  صنفی سیاسی  تاریخی خاص بودند بلکه یا در پی وقوع  تحولات اجتماعی سریع ، انقلابها و کودتا و تغییر دولتها و پیدایش دوران  فترت سیاسی  سربر آوردند ، یا به واسطه ی برخی سیاستهای خاص دیکته شده  از سوی نظام سیاسی  وقت در این میان وجه غالب  در این میان عمدتا ً با احزاب  دولتی یا احزاب تاسیس شده پس از به قدرت رسیدن یک دولت تازه بود .این احزاب در پی روی کار آمدن دولتی جدید و عمدتا ً تحت تاثیر شخصیت رئیس دولت  یا از سوی مقامات یا دست اندر کاران آن دولت  یا جریانات  و گروههایی  که در به قدرت  رسیدن  دولت  مذکور  نقش داشتند ایجاد می شدند.

در اینجا می توان حزب دمکرات قوام، احزاب مردم، ملیون، ایران نوین  و بعد ها حزب رستاخیز را برشمرد. عمر این احزاب نیز همانگونه که در تاریخ  نیم قرن  اخیر دیده می شود بسیار کوتاه است  و معمولاً با ظهور  دولت جدید  ظاهر می شوند و با سقوط یا خاتمه دوره ی قانونی آن ، عمر آنان نیز خاتمه می یابد  وضرورت  وجودی خود را از دست می دادند.



خرید و دانلود احزاب سیاسی در عصر پهلوی


تحقیق درباره شکل گیری حزب جمهوری اسلامی

تحقیق درباره شکل گیری حزب جمهوری اسلامی

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*

 

فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)

 

تعداد صفحه:31

فهرست و توضیحات:

مقدمه

بیان مسأله

شکل گیری حزب جمهوری اسلامی

فاجعه 7 تیر 

یک روز پس از سوء قصد به جان حضرت آیت الله خامنه ای در ششم تیر ماه 1360، در ساعت 20 و 30 دقیقة شامگاه روز یکشنبه هفتم تیر ماه 1360، جلسه ای در سالن اجتماعات دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی واقع در سرچشمه تهران برگزار شد. افراد حاضر در جلسه نمایندگان مجلس، و برخی از اعضای هیات دولت و...  بودند و بحث روز درباره تورم بود، اما عده ای از اعضاء خواستند که درباره انتخابات ریاست جمهوری نیز صحبت شود. شهید بهشتی جملاتش را با این عنوان آغاز کرد: «ما بار دیگر نباید اجازه دهیم استعمارگران برای ما مهره سازی کنند و سرنوشت مردم ما را به بازی بگیرند و .....» این آخرین کلمات آن بزرگوار بود که از لبانِ حقگوی ایشان بیرون تراوید.

ناگهان انفجاری مهیب روی داد و در کمتر از ثانیه ای، از سالن اجتماعات حزب جهموری اسلامی جز تلی از خاک، چیزی نماند. فاجعه انفجار دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی درتهران و شهادت مظلومانه هفتاد و دو تن از برجستگان و نیروهای لایق و کارآمد انقلاب و در رأس آنها شهید مظلوم آیت الله بهشتی از سوی سازمان جهنمی منافقین، عکس العمل استکبار جهانی و عوامل داخلی آنها در قبال برکناری بنی صدر خائن و حذف ضد انقلاب از صحنه سیاسی کشور توسط مسئوولین نظام اسلامی بود. عوامل این جنایت بزرگ معتقد بودند که در اثر کشتار مسئوولان عالی رتبه، اوضاع کشور بهم می ریزد و انقلاب اسلامی از بین خواهد رفت ولی به کوری چشم دشمنان، انقلاب ما پایدارتر شد و هیچگونه تزلزلی در ارکان نظام به وجود نیامد. در انفجار دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی علاوه بر آیت الله بهشتی، تعداد زیادی از وزرای کابینه و نیز نمایندگان مجلس شورای اسلامی به شهادت رسیدند. حضرت امام خمینی (ره) پس از این حادثه فرمودند: «ملت ایران در این واقعه، 72 نفر به عدد شهدای کربلا را از دست داد. بهشتی خار در چشم دشمنان اسلام بود.»

 

پیام رهبر کبیر انقلاب اسلامی امام خمینی در رابطه با فاجعه بمب گذاری دفتر حزب جمهوری اسلامی ایران

 بسم الله الرحمن الرحیم، انا لله و انا الیه راجعون

ملتی که برای اقامه عدل اسلامی و اجرای احکام قرآن مجید و کوتاه کردن دست جنایتکاران ابرقدرت و زیستن با استقلال و آزادی، قیام نموده است و به خود باکی راه نمی دهد که دست جنایت ابرقدرتها از آستین مشتی جنایتکار حرفه ای بیرون آید و بهترین فرزندان راستین او را به شهادت رساند. مگر شهادت ارثی نیست که از موالیان ما که حیات راعقیده و جهاد می دانستند و در راه مکتب پرافتخار اسلام با خون خود و جوانان عزیز خود، از آن پاسداری می کردند به ملت شهید پرور ما رسیده است، مگر عزت و شرف و ارزشهای انسانی گوهرهای گرانبهایی نیستند که اسلام صالح این مکتب عمر خود و یاران خود را در راه حراست و نگهبانی از آن وقف نمودند.



خرید و دانلود تحقیق درباره شکل گیری حزب جمهوری اسلامی